Riskli bir token'ı 5 adımda tespit edin (kod gerekmez)
Pek çok kişi, bir token sözleşmesinin yaratıcısına neleri yapma izni verdiğini hiç kontrol etmediği için para kaybeder. Bu rutin bir blok gezgini ile yaklaşık beş dakika sürer ve ilk eleme işlevi görür: size bir token'ın güvenli olduğunu söylemez, ancak bir şeyin daha yakından incelenmeyi hak ettiğini hızla gösterebilir. Kodlama bilgisi gerekmez.
Orijinal makale (İngilizce) yayımlanma tarihi: · Çevirinin yayın tarihi: · 3 dk okuma
Solana ve EVM farklı terimler kullanır
Mint authority ve freeze authority, Solana (SPL token) ayarlarıdır. Ethereum, Base veya BNB Chain gibi EVM zincirlerinde aynı sorular sözleşmenin kendisine bakılarak yanıtlanır: sahibin kontrol ettiği mint fonksiyonları, duraklatma (pause) veya kara liste fonksiyonları ve sözleşmenin yükseltilebilir bir proxy (upgradeable) olup olmadığı.
Mint authority: biri hâlâ token oluşturabilir mi?
Bir mint authority hâlâ etkinse, sahibi yeni token'lar oluşturup diğer herkesin payını sulandırabilir. Bir Solana blok gezgininde token sayfasını açın ve Mint Authority alanını arayın: bunun iptal edilmiş (none) olduğunu görmek istersiniz. EVM'de sözleşmenin doğrulanmış kaynak kodunu açın ve sahibin ya da başka bir ayrıcalıklı rolün çağırabileceği bir mint fonksiyonu arayın. Etkin bir mint authority dolandırıcılığın kanıtı değildir, çünkü bazı projeler bunu açıklanmış bir nedenle tutar; ancak arzın sabit olmadığı anlamına gelir.
Freeze authority: biri token'larınızı engelleyebilir mi?
Solana'da freeze authority, token üzerinde tanımlanmış tek bir adrestir ve sahiplerin token hesaplarını dondurarak token'larını artık hareket ettirememelerine yol açabilir. Etkin bir freeze authority, ilerlemeden önce anlamanız gereken bir uyarı işaretidir. Bazı düzenlemeye tabi veya stablecoin tarzı token'lar bilerek bir tane tutar; bu yüzden otomatik bir hüküm değil, tartılması gereken bir risktir. EVM'de freeze authority yoktur; duraklatma fonksiyonlarına, kara liste fonksiyonlarına ve yükseltilebilir bir proxy'ye bakın, çünkü sözleşmeyi yükseltebilen bir yönetici kurallarını daha sonra değiştirebilir.
Sahip yoğunluğu: arzın çoğunu kim tutuyor?
Token'ın sahip listesini bir blok gezgininde açın. Arzın çoğunu bir avuç cüzdan tutuyorsa, birkaç kişi fiyatı tek başına hareket ettirebilir. En büyük adreslerin bazıları olağandır: likidite havuzları, borsa cüzdanları, yakma (burn) adresleri veya bir programa ait hesaplar. Yüzdelerden bir anlam çıkarmadan önce en üstteki her adresin ne olduğunu belirleyin ve tek bir kişinin bir pozisyonu birçok cüzdana bölebileceğini unutmayın.
Likidite: ne kadar derin ve çekilebilir mi?
Likidite, aldığınızı satmanızı sağlayan, işlem havuzunda duran paradır. Gerçekte ne kadar olduğunu ve ayrıca likidite token'larının kilitli mi yoksa yakılmış mı olduğunu kontrol edin. Sığ veya kilitsiz likidite, çıkışın hızla kapanabileceği anlamına gelir: havuzu kontrol eden kişi onu çekebilir. Kilit durumu, havuz büyüklüğünden tahmin edilmez; kilit sağlayıcısında veya gezginde kontrol edilir.
Resmi bağlantılar: bu gerçek token mı?
Taklit token'lar ünlü bir adı ve sembolü yeniden kullanır. Sözleşme adresini projenin resmi web sitesinden alın, ardından resmi sosyal medya hesaplarıyla ve blok gezginindeki adresle karşılaştırın. Özel mesajla, bir reklamda veya bir yorumda size gelen bir adrese asla güvenmeyin. Adresler her yerde eşleşmiyorsa, onu farklı bir token olarak değerlendirin.
Çoğu kişinin unuttuğu kural
Bir şey doğrulanamıyorsa, bilinmeyendir, güvenli değildir. Eksik bir sayfa, gizli bir ayar, doğrulanmamış bir sözleşme veya boş bir alan sorun olmadığı anlamına gelmez. Henüz bilmediğiniz anlamına gelir. Her kontrol temiz görünse bile bu, aradığınız işaretlerin yokluğudur, bir garanti değildir.
BlockAssay ile otomatik kontrol edin
Herkese açık bir Solana token (mint) adresini BlockAssay denetleyicisine yapıştırın. Denetleyici mint authority, freeze authority ve arzı doğrudan zincirden okur ve mevcut olduğunda piyasa likiditesini herkese açık piyasa verilerinden gösterir; her biri kaynağı ve gözlem zamanıyla birlikte verilir. Doğrulayamadığı her şey tahmin edilmek yerine kullanılamıyor olarak gösterilir. Solana token adresleri hesap olmadan ücretsiz kontrol edilebilir ve BlockAssay asla cüzdan bağlantısı, imza veya kurtarma ifadesi (seed phrase) istemez. EVM adresleri gibi diğer ağlar ücretsiz bir BlockAssay hesabı gerektirir. BlockAssay bu kontrolde likidite kilitlerini doğrulamaz ve sahipleri sıralamaz; bu nedenle 3. ve 4. adımlar manuel kalır.
Devam edin
Eğitim amaçlı içerik. Finansal tavsiye değildir.